Helm van een Kurassier, Tilburg,
1600-1650
Archeologie Het museum bezit een
grote verzameling archeologische voorwerpen. Deze voorwerpen zijn te dateren vanaf de jonge steentijd tot aan de vroege middeleeuwen. In de nieuwe presentatie zal de nadruk liggen op de Romeinse periode, met exposities die alle aspecten van het dagelijks en niet zo dagelijks leven in Romeins Brabant op een vlotte wijze presenteren.
In de collectie bevinden zich onder andere voorwerpen van opgravingen van een Romeinse Villa in Hoogeloon, de tempel van Empel en grafvelden te Cuijk en Esch. Voor topstukken uit andere periodes wordt eveneens ruimte gemaakt.
Hertogdom Brabant
In de historische collectie bevinden zich voorwerpen die betrekking hebben op het hertogdom Brabant in de middeleeuwen. In de nieuwe Geschiedenis van Brabant-zaal begint het verhaal met de late middeleeuwen in 's-Hertogenbosch en andere Brabantse steden. De leefwereld van Jheronimus Bosch komt uiteraard ook aan bod.
Tachtigjarige Oorlog
Een andere themagroep van historische voorwerpen is die betreffende de Tachtigjarige Oorlog. Het beleg van ’s-Hertogenbosch staat hierbij centraal. Diverse schilderijen en voorwerpen geven een beeld van deze gebeurtenis. Zo worden de grootscheepse graafwerkzaamheden die voorafgingen aan de inname van de stad alsmede de uittocht van de Bossche geestelijken in beeld gebracht.
Staats-Brabant Ook uit de periode na de Tachtigjarige Oorlog bezit het museum een uitgebreide collectie. In deze tijd kwam het noorden van Brabant onder het gezag van de Staten-Generaal in Den Haag te staan. Pas in 1795 raakte Staats-Brabant zijn status als generaliteitsland kwijt en werd Brabant een volwaardig gewest binnen de Bataafse republiek.
In steden als ’s-Hertogenbosch, Breda en Bergen op Zoom woonden welgestelde regenten. Zij hebben een groot aantal voorwerpen nagelaten die van hun deftigheid getuigen. Voorbeelden hiervan zijn een wapenbord en een uurwerkplaat, afkomstig uit het Bossche stadhuis, waarop de namen van de regenten en hun families staan afgebeeld. Hiernaast bezit het museum voorwerpen die in relatie staan met de rechtspraak, kerkgebouwen en ambachten uit deze periode.
19e eeuw
Een groot deel van de nieuwe presentatie wordt gewijd aan de 19e-eeuwse periode van ongekende verandering en groei in Noord-Brabant, met grootschalige wijzigingen op het platteland, de opkomst van industrie en industriële steden. Het museum bezit een grote collectie voorwerpen uit deze periode, deels al in de 19e-eeuw zelf veilig gesteld door het Provinciaal Genootschap, dat aan de wieg van het museum stond.
Ook wereldberoemd kunstenaar Vincent van Gogh neemt een belangrijke plaats in in de presentatie over de 19e eeuw. De expositie zal ingaan op wat Brabant heeft betekend voor Van Gogh en hoe zijn ervaringen hier hem als mens en kunstenaar hebben gevormd.
